Semenenko-Z-Panem-na-pustynie1.pdf

(246 KB) Pobierz
„Zeszyty Historyczno-Teologiczne”
Nr 9 (2003), s. 242-252
K
S
. P
IOTR
S
EMENENKO
CR
Z PANEM NA PUSTYNIĘ
Dialog mistyczny
Wstępem opatrzył ks. Wojciech Mleczko CR
Dialog mistyczny „Z Panem na pustynię” został napisany przez ks. Piotra Semenenkę CR we
wrześniu 1861 roku na Mentorelli. Okoliczności powstania utworu barwnie opisuje ks. Władysław
Kosiński CR: „Położona na wysokości przeszło tysiąca metrów, w samotności i ciszy, Mentorella
swoją skalistą i urwistą, a w miesiącach letnich spaloną powierzchnią, żywo przypominały
o. Semenence jakąś biblijną pustynię. Ten widok stał się mu natchnieniem do napisania
mistycznego poematu zatytułowanego:
Z Panem na pustynię.
(...)
Uczucie obecności pustyni
objaśniał –
dało mi jakby uczucie pustyni duchowej i tego, jak to dobrze na pustyni z Panem
Jezusem.”
(W. Kosiński,
Duch na czasie,
t. II, Rzym 1966, s. 243). Również czas powstania
dialogu, przesiąkniętego miłością i całkowitym oddaniem się Bogu, nie był przypadkowy. Można
przypuszczać, że wiązał się ściśle z następującymi wydarzeniami: ustabilizowaniem się sytuacji w
młodym Zgromadzeniu i pierwszym jego zatwierdzeniem przez Stolicę Apostolską (tzw. dekret
pochwalny, 14 IX 1860), przedwczesną śmiercią świątobliwej założycielki Sióstr Niepokalanek,
m. Józefy Karskiej (11 X 1860), a przede wszystkim wstępowaniem o. Piotra na wyżyny
mistyczne, co miało wyraz m. in. przez złożenie ślubu doskonałego wypełniania woli Bożej (21 XI
1860). Rękopis znajduje się w posiadaniu Sióstr Zmartwychwstanek w Rzymie. Autentyczną kopię
można odnaleźć w rzymskim Archiwum Zgromadzenia Zmartwychwstania Pańskiego (CRA-R
4778). Utwór został zapisany w kieszonkowym kalendarzyku o. Semenenki „Agenda, 1861”,
zajmując 17 stron (14 III – 10 IV). Po raz pierwszy poemat ten został wydrukowany anonimowo
w Paryżu, w Drukarni Polskiej Adr. Zabieżyny Wdowy (format 108 x 171 mm, 19 stron). Niestety,
brak daty wydania. Najprawdopodobniej jednak ukazał się latem 1883 roku (por. P. Semenenko,
Dziennik,
t. IV, s. 550 /3 VIII 1883/). Mimo dokładnej korekty, opuszczono cały jeden wiersz, co
zostało zauważone przez samego autora (por. P. Semenenko,
Autobiografia,
opr. J. Mrówczyński,
Jabłonowo Pomorskie 2002, s. 67) oraz wprowadzono kilka zmian. Tutaj prezentujemy na nowo
odczytany rękopis, z nieznacznymi korektami w ortografii, fleksji, składni i interpunkcji.
With the Lord into the Desert. Mystical Dialogue
Mystical dialogue
With the Lord into the Desert
was written by Fr. Peter Semenenko CR (co-
founder of the Resurrectionists) in September 1861 at Virgin Mary’s shrine called “Mentorella”,
located near Rome. For the first time the poem was printed in Paris, most probably in 1883.
Manuscript can be found in the Roman Archives of the Congregation of the Resurrection (CRA-R
4778). The mystical dialogue is a conversation between the Lord and a soul. It is full of love and
total devotion to God.
2
PAN
Na samotność zaprowadzę
Ciebie, duszo, miłą moją
Obok siebie Cię posadzę,
Serce twoje z moim spoję
Całą Ciebie tam posiądę
I do serca mówić będę.
DUSZA
Panie, uczyń!
PAN
Chcesz?
DUSZA
Bez miary!
Całą wiedzą twojej wiary
Całą żądzą twej nadziei
Całym ogniem twej miłości
Chcę z tej świata wyjść zawiei
Raz być z Tobą w samotności.
Ty mnie całą tam posiądziesz
I do serca mówić będziesz.
PAN
Więc chcesz?
DUSZA
Chcę, ach! nieskończenie!
PAN
Ciesz się! spełnię twe życzenie
Na samotność zaprowadzę
Obok siebie Cię posadzę
Tam Ty w sercu spoczniesz moim,
A ja w sercu spocznę twoim.
Wtedy serce twe zrozumie,
Co ma miłość chce i umie,
Co ma miłość chce i czyni.
O najmilsza! w tej pustyni
Ja tak chcę byś była ze mną:
A ty chceszże?
DUSZA
Nadaremno
3
Mnie się pytasz. Ty wiesz przecie
Jak mi ciasno na tym świecie,
Wśród tych stworzeń jak mi smutno,
I wśród ludzi jak okrutno.
Ty wiesz dobrze o mój drogi,
Jaki dla mnie los to srogi
Być bez Ciebie! być w pożarze
Świata tego, kiedym w skwarze
Uczuć własnych, być w tym grobie
Siebie samej, w samej sobie!
Ach Najdroższy! wszystkie stopnie
Zgrozy tu przechodzić muszę!
Zbaw mój drogi, zbaw mą duszę!
Bo tu straszno, tu okropnie!
Nie ma Ciebie; nie ma Ciebie!
Wszelkie życie stąd uciekło.
Kiedym z Tobą, jestem w Niebie,
Lecz bez Ciebie tylko piekło.
PAN
Więc chcesz do mnie?
DUSZA
Już nie pytaj!
Czytaj raczej w sercu, czytaj!
Patrzaj co się w duszy dzieje.
Myśli moje, jak zawieje
Po bezdrożnych puszczach gonią:
I bez ciebie gdzież się schronią?
Me uczucia, z ziemi rodne
A zziajane, życia głodne.
Istne burze, wciąż szaleją,
Wszystko niszczą i śmierć wieją,
We mnie samej męką moją,
Jak bez Ciebie się ukoją?
I uczynki moje biedne,
Tak bez Ciebie, same jedne,
Jak owieczki zabłąkane
Bez pasterza, co je strzeże.
I trwożliwe i znękane,
Na nieznane idą leże;
Bez napoju i bez żeru,
Bez opieki i bez steru
Od swojego zdala dachu
Pełne tylko zgrozy strachu
Płaczą nad swym opuszczeniem
Bo bez Ciebie żyć nie mogą!
– Ach, bez Ciebie wszystko trwogą,
Wszystko zgrozą i zniszczeniem!
4
Strach mi, strach mi, o mój miły.
I drżąc wołam z całej siły:
O Najmilszy! chcę do Ciebie!
Chcę być z Tobą! W tej potrzebie
Ty mnie ratuj! A nie zwlekaj!
PAN
Więc chcesz do mnie?
DUSZA
Nie, nie czekaj!
Prędko, prędko, skończ mą mękę,
Przyjdź łaskawie, weź za rękę
Wyrwij mnie od samej siebie,
Przybierz rączo, pochwyć twoje
Ze mną razem wszystko moje!
Chcę do Ciebie! chcę do Ciebie!
PAN
Chcesz doprawdy?
DUSZA
O Najdroższy!
Co Ty czynisz? Coraz sroższy
Cios zadajesz mojej duszy,
Jakbyś rad był mej katuszy!
Ty mnie pytasz czy chcę Ciebie?
I chociaż wciąż Ci to przysięgam,
Pragnień celu nie dosięgam!
Ach nie bierzesz mnie do siebie!
O Najmilszy! czyś okrutny
Że tak męczysz? Duch mój smutny
Już się pyta: czy nie łechcesz
Biednej duszy czczą nadzieją?
I doprawdy czy Ty mnie chcesz?
PAN
Czemu twe się myśli chwieją?
Czemu twe się serce trwoży?
Ja, twój Stwórca, ja Syn Boży,
Jam zarazem twój miłośnik,
Jam największy twój zazdrośnik,
Chcę mieć Ciebie, chcę mieć całą!
DUSZA
Więc Ty chcesz mnie?
5
PAN
O jak mało
Ty wiesz jeszcze ile chcę Cię!
I w twych ziemskich myśli męcie
Jakże mało możesz zbadać,
Co za chęć mam Cię posiadać!
DUSZA
Jakże Panie? więc zaiste?
PAN
Tak o moja! wiekuiste
Między nami związki stoją,
I od wieków tyś jest moją.
I jak wieczność nieskończona,
Jak ma istność niezgłębiona
Jak ma wszechmoc jest bezedna
Jak ma wiedza wszystkowiedna
I ma miłość jest bez miary
Tak pragnienie którym pragnę
Ciebie, miła!
DUSZA
Wiary! wiary!
A upadłszy czoła nagnę,
Zachwycone serce złożę
U stóp twoich, o mój Boże!
I z rozkoszy się rozpłynę,
I wdzięcznością Cię owinę
I pragnieniem rozognionym
Pójdę za twym nieskończonym.
Powiedz, powiedz: Chcesz mnie?
PAN
Droga!
Nie znasz jeszcze twego Boga?
Nie wiesz na com stworzył Ciebie?
Na com wybrał? Jam dla siebie
To uczynił. Tyś potrzebą
Serca mego, tyś słodyczą,
Tyś najdroższą mą zdobyczą.
Tyś mój raj, ty moje niebo!
W Tobie moje odpocznienie,
Moje szczęście, me rozkosze!
Więc i całe me pragnienie!
DUSZA
Mów, o Panie! mów, mów, proszę!
Zgłoś jeśli naruszono regulamin